Porady prawne

Sposób uregulowania stanu prawnego do mieszkania typu lokatorskiego po rozwiązaniu małżeństwa.

Sytuację tę regulują przepisy zawarte w art. 13 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych z późniejszymi zmianami (tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 1222 z późń. zmianami).

Art.13.

 

  1. Po ustaniu małżeństwa wskutek rozwodu lub po unieważnieniu małżeństwa małżonkowie powinni w terminie jednego roku zawiadomić spółdzielnię, któremu przypadło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, albo przedstawić dowód wszczęcia postępowania sądowego o podział tego prawa. Były małżonek niebędący członkiem spółdzielni powinien złożyć deklarację członkowską w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym przypadło mu prawo do lokalu. Byłemu małżonkowi przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni.
  2. Jeżeli małżonkowie nie dokonają czynności, o których mowa w ust.1, spółdzielnia wyznaczy dodatkowy termin, nie krótszy niż 6 miesięcy, uprzedzając o skutkach, jakie może spowodować jego niezachowanie. Po bezskutecznym upływie tego terminu spółdzielnia może podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu.

 


Sposób uregulowania stanu prawnego do mieszkania typu lokatorskiego po śmierci małżonka będącego członkiem Spółdzielni.

Sytuację tę regulują przepisy zawarte w art. 14 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych z późniejszymi zmianami (tekst jednolity Dz. U. z 2013r. poz. 1222 z późń. zmianami).

Art. 14.

  1. Z chwilą śmierci jednego z małżonków spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, które przysługiwało obojgu małżonkom, przypada drugiemu małżonkowi. Małżonek ten, jeżeli nie jest członkiem spółdzielni, powinien w terminie jednego roku od dnia śmierci współmałżonka złożyć deklarację członkowską. Małżonkowi zmarłego członka spółdzielni przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni. Przepis art.13 ust.2 stosuje się odpowiednio.
  2. Przepis ust.1 nie narusza uprawnień spadkobierców do dziedziczenia wkładu.

Art.14 ust.1 dotyczy takiego stanu rzeczy, w którym spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu przysługiwało obojgu małżonkom (w przeciwnym razie stosuje się art. 15 ust.2 ustawy). W razie śmierci jednego z małżonków prawo to nie wygasa, lecz przypada w całości drugiemu małżonkowi. Jeżeli pozostały przy życiu małżonek już uprzednio nabył członkostwo w spółdzielni, wówczas powinien tylko dostarczyć do spółdzielni kserokopię aktu zgonu małżonka. W przeciwnym przypadku, gdy małżonek nie jest członkiem spółdzielni to powinien złożyć deklarację członkowską w terminie jednego roku od dnia śmierci współmałżonka.

Odrębną kwestią jest wkład mieszkaniowy związany z lokalem, dziedziczą go spadkobiercy na zasadach ogólnych. W omawianym przypadku małżonek jako osoba uprawniona nie wnosi do spółdzielni wkładu mieszkaniowego, wkład ten przypada mu w całości z mocy prawa.

Spadkobiercy mają więc roszczenie o wypłatę przysługującej im części wkładu wyłącznie do małżonka, który uzyskał to prawo (poza spółdzielnią).

Przepis art. 14 ust.1 ma również zastosowanie, gdy po rozwodzie lub unieważnieniu małżeństwa dojdzie do śmierci jednego z byłych małżonków, wówczas uprawnionym do tego prawa pozostaje żyjący z nich. Były małżonek występujący z roszczeniem powinien udokumentować swoje prawo do wkładu mieszkaniowego związanego z lokatorskim prawem do lokalu bądź powinien wkład taki wnieść.

 

Sposób uregulowania stanu prawnego do mieszkania typu własnościowego po śmierci małżonka.

 

Śmierć któregokolwiek z małżonków (niezależnie od tego który z nich był członkiem spółdzielni), powoduje konieczność złożenia do sądu wniosku o stwierdzenie nabycia praw do spadku bądź uzyskania od notariusza aktu poświadczenia dziedziczenia.

Najwygodniej dla współmałżonka jest, gdy zmarły pozostawił testament i uczynił go jedynym spadkobiercą, to współmałżonek nieżyjącego, po uzyskaniu postanowienia sądu stwierdzającego nabycia praw do spadku bądź notarialny akt poświadczenia dziedziczenia  winien zgłosić się do spółdzielni ze stosownym dokumentem i złożyć deklarację przystąpienia do spółdzielni, chyba, że nie zamierza przystępować do spółdzielni (wówczas powinien tylko spółdzielnię poinformować o fakcie nabycia praw do spadku) oraz dopełnić koniecznych formalności.

W przypadku, gdy spadek po zmarłym odziedziczy współmałżonek, który już wcześniej członkostwo w spółdzielni uzyskał, powinien jedynie złożyć postanowienie sądu potwierdzające ten fakt lub akt notarialny poświadczenia dziedziczenia.

W przypadku gdy spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu przypadło kilku spadkobiercom, a nie zamierzają dokonywać działu spadku, powinni oni w terminie jednego roku od dnia otwarcia spadku wyznaczyć spośród siebie pełnomocnika w celu dokonywania czynności prawnych związanych z wykonywaniem tego prawa, mogą również udzielić mu upoważnienia do złożenia deklaracji o przyjęcie w poczet członków spółdzielni. W razie bezskutecznego upływu tego terminu, na wniosek spadkobierców lub spółdzielni, sąd w postępowaniu nieprocesowym wyznaczy przedstawiciela.

Dla spółdzielczego własnościowego prawa możliwe jest założenie księgi wieczystej w sądzie. Założenie księgi wieczystej nie wiąże się z udziałem w gruncie.

 

Sposób uregulowania stanu prawnego do mieszkania typu własnościowego po rozwiązaniu małżeństwa.

W przypadku rozwiązania małżeństwa, byli małżonkowie są współwłaścicielami w równych częściach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego i to od nich zależy, czy dokonają podziału majątku dorobkowego na drodze sądowej lub notarialnie polegającego na ustaleniu, któremu z nich prawo to będzie przysługiwało w całości.

Niedokonanie tych czynności powoduje, że żaden z byłych małżonków nie może jednoosobowo zdecydować o losie mieszkania w przyszłości.

W przypadku posiadania mieszkania z prawem odrębnej własności postępuje się tak samo jak w przypadku spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.

 

Jeżeli posiadasz spółdzielcze lokatorskie bądź własnościowe prawo do lokalu i chcesz przekształcić to prawo w prawo odrębnej własności lokalu to musisz złożyć odpowiedni dla typu prawa wniosek i załącznik do wniosku.

Spółdzielnia poinformuje każdą zainteresowaną osobę o obowiązku uregulowania niezbędnych zobowiązań (o ile występują) finansowych wobec spółdzielni oraz uzgodni z kancelarią notarialną termin zawarcia umowy przenoszącej przysługujące członkowi prawo do lokalu w prawo odrębnej własności i zawiadomi telefonicznie o terminie i orientacyjnych kosztach sporządzenia aktu notarialnego.